కోళ్లలో కేజ్ ఫెటీగ్ (Cage Fatigue) వ్యాధి
కోళ్లలో కేజ్ ఫెటీగ్ (Cage Fatigue) వ్యాధి
ప్రాక్టికల్ సమాచారం & ఫారంలో చేయవలసిన పనులు
At a Glance
- తీవ్రత స్థాయి: High
What You May Notice
- ప్రారంభ లక్షణాలు: పలుచని పెంకు ఉన్న గుడ్లు
- ముదిరిన లక్షణాలు: అప్రమత్తంగానే ఉన్నప్పటికీ పక్షవాతంతో కేజ్ వెనుక భాగంలో హాక్స్పై వాలిపోయి పడుకునే కోళ్లు. ఎముకల వ్యవస్థ (ఎముకలు/వెన్నుపూసలు)ను ప్రభావితం చేస్తుంది.
- శవపరీక్ష మార్పులు: పలుచగా, వంగేలా ఉండే కార్టికల్ ఎముకలు, లోపలికి వంగిన విరిగిన పక్కటెముకలు, S-ఆకారపు కీల్ ఎముక, ఛాతీ వెన్నుపూస వద్ద వెన్నుపాము నలిగిపోవడం.
Field Verification Checkpoints
- క్షేత్రస్థాయి పరిశీలనలు: కేజ్లలో పక్షవాతంతో ఉన్నప్పటికీ అప్రమత్తంగా ఉండే పక్షులు
- ప్రయోగశాల నిర్ధారణ: ఎముక బూడిదలోని ఖనిజ పరిమాణాన్ని లెక్కించడం; పలుచని ట్రాబెక్యులే మరియు స్పష్టమైన ఆస్టియోక్లాస్టిక్ ఎముక క్షీణత కనిపించే హిస్టోపాథాలజీ
- ఇతర భేద వ్యాధుల పోలికలు: Marek's Disease, విటమిన్ D3 లోపం
Prevention & Control Action
- వ్యాక్సినేషన్ చర్యలు: Hatchery standard or field boosting
- బయోసెక్యూరిటీ చర్యలు: వర్తించదు
ఎంటిటీ మెటాడేటా (Entity Metadata)
- ఎంటిటీ పేరు (Entity Name): కేజ్ ఫెటీగ్ (Cage Fatigue)
- ప్రత్యామ్నాయ పేర్లు (Alternative Names): గుడ్లు పెట్టే కోళ్లలో ఆస్టియోపోరోసిస్, ఆస్టియోపోరోసిస్
- శాస్త్రీయ పేరు (Scientific Name): వర్తించదు (మెటబాలిక్)
- వర్గం (Category): రోగపూర్వస్థితి / మెటబాలిక్
- ఉపవర్గం (Subcategory): మెటబాలిక్
- వాణిజ్య ప్రాముఖ్యత (Commercial Importance): అధికం
- భారతదేశానికి సంబంధం (India Relevance): లేయర్ కోళ్లలో కాల్షియం లోపం
గుర్తింపు (Identity)
కేజ్లలో పెంచే అధిక ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉన్న లేయర్ కోళ్లను ప్రభావితం చేసే మెటబాలిక్ ఎముక వ్యాధి. ఆహారంలో కాల్షియం లోపం, విటమిన్ D3 లోపం మరియు ఎముకలపై యాంత్రిక భారం లేకపోవడం వల్ల శరీరంలో కాల్షియం సమతుల్యత ప్రతికూలంగా మారుతుంది. దీంతో కోళ్లు కార్టికల్ ఎముకను తీవ్రంగా కోల్పోయి, వెన్నుపూసలు కూలిపోవడం మరియు పక్షవాతం ఏర్పడుతుంది.
సంక్షిప్త అవలోకనం (Overview)
కేజ్ ఫెటీగ్ (Cage Fatigue) (ఆస్టియోపోరోసిస్) అధిక ఉత్పత్తి చేసే లేయర్ కోళ్లలో కాల్షియం మెటబాలిజంలో తీవ్రమైన లోపాన్ని సూచిస్తుంది. గుడ్డు పెంకు తయారీకి ప్రతి గుడ్డుకు సుమారు 2g కాల్షియం అవసరం. ఆహారంలో కాల్షియం తగినంతగా లేకపోతే, కోళ్లు మెడల్లరీ ఎముకలు మరియు నిర్మాణాత్మక కార్టికల్ ఎముకల నుంచి కాల్షియంను తీసుకుంటాయి. కేజ్లో కదలిక పరిమితం కావడం కూడా కలిసివచ్చినప్పుడు, ఎముకల నిర్మాణం బలహీనపడి చివరకు విఫలమవుతుంది. దీంతో ఛాతీ భాగంలోని వెన్నుపూసలు కూలి వెన్నుపాముపై ఒత్తిడి కలిగిస్తాయి. నియంత్రణకు ఆహారంలో 3.5%-4.5% కాల్షియం ఇవ్వాలి. రాత్రి సమయంలో కాల్షియం శోషణ వేగాన్ని తగ్గించేందుకు పెద్ద కణాల లైమ్స్టోన్ను ఉపయోగించాలి. తగినంత విటమిన్ D3 కూడా ఇవ్వాలి.
నిర్మిత సమాచారం (Structured Facts)
వర్గీకరణ (Classification)
రోగపూర్వస్థితి / మెటబాలిక్
ఎపిడెమియాలజీ (Epidemiology)
- భారతదేశంలో వ్యాప్తి: కేజ్ వ్యవస్థల్లో అధికంగా కనిపిస్తుంది
- తీవ్రత: అధికం
- ప్రభావిత జాతులు: అధిక ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉన్న లేయర్ కోళ్లు
- ప్రభావిత వయస్సు: లేయర్ దశ, గరిష్ఠ ఉత్పత్తి కాలం (25 నుంచి 45 వారాల వయస్సు)
- వ్యాప్తి: అంటువ్యాధి కాదు
- మరణాల రేటు: ప్రత్యక్ష మరణాలు తక్కువ; పక్షవాతం కారణంగా తొలగింపు రేటు అధికం
- అనారోగ్య రేటు: 1% నుంచి 10%
- ఆర్థిక ప్రాముఖ్యత (Economic Importance): అధికం (తొలగింపు, తక్కువ నాణ్యత గల గుడ్డు పెంకు)
క్లినికల్ లక్షణాలు (Clinical Signs)
- ప్రారంభ/మధ్య దశ: పలుచని పెంకు ఉన్న గుడ్లు
- ముదిరిన దశ: అప్రమత్తంగానే ఉన్నప్పటికీ పక్షవాతంతో కేజ్ వెనుక భాగంలో హాక్స్పై వాలిపోయి పడుకునే కోళ్లు. ఎముకల వ్యవస్థ (ఎముకలు/వెన్నుపూసలు)ను ప్రభావితం చేస్తుంది.
- శవపరీక్షలో కనిపించే మార్పులు: పలుచగా, వంగేలా ఉండే కార్టికల్ ఎముకలు, లోపలికి వంగిన విరిగిన పక్కటెముకలు, S-ఆకారపు కీల్ ఎముక, ఛాతీ వెన్నుపూస వద్ద వెన్నుపాము నలిగిపోవడం.
నిర్ధారణ (Diagnosis)
- క్షేత్రస్థాయి నిర్ధారణ: కేజ్లలో పక్షవాతంతో ఉన్నప్పటికీ అప్రమత్తంగా ఉండే పక్షులు
- ప్రయోగశాల పరీక్షలు: ఎముక బూడిదలోని ఖనిజ పరిమాణాన్ని లెక్కించడం; పలుచని ట్రాబెక్యులే మరియు స్పష్టమైన ఆస్టియోక్లాస్టిక్ ఎముక క్షీణత కనిపించే హిస్టోపాథాలజీ
- భేద నిర్ధారణ: Marek's Disease, విటమిన్ D3 లోపం
చికిత్స (Treatment)
- మందులు: ఏవీ లేవు
- ఉపసంహరణ: వర్తించదు
నివారణ (Prevention)
- వ్యాక్సినేషన్: లేదు
- బయోసెక్యూరిటీ(Biosecurity): వర్తించదు
- ఫారం నిర్వహణ: ఆహారంలో కాల్షియం 3.5% నుంచి 4.5% ఉండేలా చూడాలి; కాల్షియం మూలంలో 60% భాగాన్ని ముతక కణాల లైమ్స్టోన్/ఆయిస్టర్ షెల్తో (2-4mm) భర్తీ చేయాలి; విటమిన్ D3 (3000-4000 IU/kg) ఇవ్వాలి.
పరిమాణాత్మక డేటా (Quantitative Data)
- అనారోగ్య రేటు (Morbidity Rate): 1% నుంచి 10%
- లక్ష్య వయస్సు (Target Age): 25 నుంచి 45 వారాలు
- లేయర్ కాల్షియం అవసరం (Layer Calcium Requirement): 3.5% నుంచి 4.5% Ca
- ముతక కణాల ప్రత్యామ్నాయం (Coarse Particle Substitution): 60% (2 to 4 mm size)
- విటమిన్ D3 అవసరం (Vitamin D3 Requirement): 3000 to 4000 IU/kg
సంబంధాలు (Relationships)
- వ్యాక్సిన్లు (Vaccines): లేవు
- మందులు (Medicines): లేవు
- కోడి జాతి సున్నితత్వం (Breed Susceptibility): కేజ్లలో పెంచే అధిక ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉన్న లేయర్ కోళ్లు
- సంబంధిత పోషకం (Linked Nutrient): కాల్షియం, విటమిన్ D3, ఫాస్ఫరస్ (Ca:P 10:1 ratio required)
- పూర్వప్రేరేపక సంబంధాలు (Predisposing Relationships): Ochratoxicosis విటమిన్ D3 క్రియాశీలతను దెబ్బతీసి ఈ పరిస్థితిని ప్రేరేపిస్తుంది.
ఆధార సమాచారం (Evidence)
- మూలం (Source): పౌల్ట్రీ వ్యాధుల ప్రామాణిక పరిశోధన
- ఆధార బలం (Evidence Strength): సంపూర్ణం
సూచనలు (References)
- మూలాల్లో పేర్కొనలేదు
అందుబాటులో లేని సమాచారం (Missing Information)
- ఏదీ లేదు
స్కీమా కవరేజ్ (Schema Coverage)
గుర్తింపు (Identity): సంపూర్ణం నిర్మిత సమాచారం (Structured Facts): సంపూర్ణం పరిమాణాత్మక డేటా (Quantitative Data): సంపూర్ణం సంబంధాలు (Relationships): సంపూర్ణం సూచనలు (References): పాక్షికం ఆధార సమాచారం (Evidence): సంపూర్ణం మొత్తం సంపూర్ణత (Overall Completeness): 95%
సంబంధిత విషయాలు
కోళ్లలో అఫ్లాటాక్సికోసిస్ (Aflatoxicosis) వ్యాధి
కోళ్లలో అఫ్లాటాక్సికోసిస్ (Aflatoxicosis) వ్యాధి
అమోనియా విషపూరితం (Ammonia Toxicity)
అమోనియా విషపూరితం (Ammonia Toxicity)
కోళ్లలో Ascites వ్యాధి
కోళ్లలో Ascites వ్యాధి
కోళ్లలో ఆస్పర్జిలోసిస్ (Aspergillosis) వ్యాధి
కోళ్లలో ఆస్పర్జిలోసిస్ (Aspergillosis) వ్యాధి
కోళ్లలో ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెంజా (Avian Influenza) వ్యాధి
కోళ్లలో ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెంజా (Avian Influenza) వ్యాధి