CARIBRO-Vishal
CARIBRO-Vishal (also known as CARI Vishal or Vishal Broiler) is a commercial white-plumaged broiler genotype developed by ICAR-Central Avian Research Institute (CARI), Izatnagar, in the 1990s. It was developed to deliver balanced, cost-effective performance under Indian environmental and management conditions. It topped the 30th Random Sample Poultry Performance Test (RSPPT), demonstrating its genetic potential and adaptability.
Breed Characteristics
Economic Importance
CARIBRO-Vishal is primarily utilized by small-to-medium-scale farmers in Northern and Central India who require a robust broiler that performs reliably on standard or alternative feed formulations. Research has shown that dietary supplementation with probiotics like Lactobacillus reuteri can significantly enhance immune response, gut health, and growth performance.
సంక్షిప్త అవలోకనం (Overview)
CARIBRO-Vishal (CARI Vishal లేదా Vishal Broiler అని కూడా పిలుస్తారు) అనేది 1990లలో Izatnagarలోని ICAR-Central Avian Research Institute (CARI) అభివృద్ధి చేసిన వాణిజ్య తెల్ల ఈకల బ్రాయిలర్ జన్యురూపం. భారతీయ పర్యావరణ మరియు నిర్వహణ పరిస్థితుల్లో సమతుల్యమైన, ఖర్చుకు తగిన పనితీరు అందించేలా దీనిని రూపొందించారు. తాజా జన్యు వెర్షన్ CARIBRO-Vishal (White Plumage).
మూలం (Origin)
ICAR-CARI, Izatnagar అభివృద్ధి చేసింది. ప్రత్యామ్నాయ పేర్లలో CARI Vishal మరియు Vishal Broiler ఉన్నాయి. 30వ Random Sample Poultry Performance Test (RSPPT)లో ఇది అగ్రస్థానంలో నిలిచి, ప్రామాణిక మూల్యాంకన పరిస్థితుల్లో దాని జన్యు సామర్థ్యాన్ని నిరూపించింది.
ఉత్పత్తి పనితీరు (Production Performance)
| Performance Parameter | Technical Specifications | Research Trial Averages |
|---|---|---|
| Market Age | 6–7 వారాలు | 6 వారాలు |
| Weight at 5 Weeks | 1.500–1.600 kg | 1.350–1.480 kg |
| Weight at 6/7 Weeks | 2.100 kg (at 7 weeks) | 1.750–1.950 kg (at 6 weeks) |
| FCR (Grow-out) | ≤1.80 (at 7 weeks) | 1.85–2.05 (at 6 weeks) |
| Livability Percentage | ≥97.0% | 95.0%–97.5% |
| Dressing Yield | 70.0%–72.0% | 68.5%–70.8% |
ప్రధాన లక్షణాలు (Key Characteristics)
- Feather Color: తెలుపు
- Growth Rate: సమతుల్యమైనది — ప్రామాణిక పరిస్థితుల్లో ఏకరీతి వృద్ధి మరియు కార్కస్ నాణ్యత
- Uniformity: అధికం — ఏకరీతి వృద్ధి మరియు కార్కస్ నాణ్యత కోసం ఎంపిక చేయబడింది
- Heat Tolerance: అధికం — అద్భుతమైన వ్యాధి నిరోధకత మరియు వాతావరణ అనుకూలత
- Leg Strength: మంచిది — బలమైన మెటబాలిక్ ప్రొఫైల్
నిర్వహణ అవసరాలు (Management Requirements)
- Housing: సంప్రదాయ ఓపెన్-సైడెడ్ మరియు సెమీ-కంట్రోల్డ్ కోళ్ల పెంపక షెడ్ వ్యవస్థలు
- Brooding Temperature: మొదటి రోజు 33°C, తరువాత ప్రతి వారం క్రమంగా తగ్గించాలి
- Stocking Density: ఒక్కో పక్షికి 1.15–1.25 sq. ft.
- Lighting: 18–20 గంటల వెలుతురు
- Feed Program: సాధారణ మక్కజొన్న-సోయా ఆధారిత మేత మిశ్రమాలు; rice gluten meal వంటి ప్రత్యామ్నాయ ముడి పదార్థాలను (15% వరకు) చేర్చినా పనితీరు గణనీయంగా తగ్గకుండా ఉపయోగించవచ్చు; Lactobacillus reuteri వంటి ప్రోబయోటిక్స్‌ను మేతలో కలపడం వల్ల రోగనిరోధక స్పందన, పేగు ఆరోగ్యం మరియు వృద్ధి పనితీరు గణనీయంగా మెరుగుపడుతుంది
ఆరోగ్య పరమైన అంశాలు (Health Considerations)
- మారుతూ ఉండే ఫీల్డ్ పరిస్థితుల్లో అద్భుతమైన వ్యాధి నిరోధకత మరియు వాతావరణ అనుకూలత
- బలమైన మెటబాలిక్ ప్రొఫైల్‌తో మంచి కాళ్ల బలం
- Lactobacillus reuteri వంటి ప్రోబయోటిక్స్‌ను మేతలో కలపడం వల్ల రోగనిరోధక స్పందన, పేగు ఆరోగ్యం మరియు వృద్ధి పనితీరు గణనీయంగా మెరుగుపడవచ్చని పరిశోధనలు చూపించాయి
ఆర్థిక ప్రాముఖ్యత (Economic Importance)
సమతుల్యమైన, ఖర్చుకు తగిన పనితీరు కారణంగా దీనికి మంచి విలువ ఉంది. నమ్మకమైన పనితీరు మరియు తక్కువ ఖర్చు మేత మిశ్రమాలను ఉపయోగించగల సామర్థ్యం వల్ల ముఖ్యంగా చిన్న స్థాయి మరియు స్వతంత్ర ఫారాలకు ఇది లాభదాయకంగా ఉంటుంది. 30వ Random Sample Poultry Performance Test (RSPPT)లో ఇది అగ్రస్థానంలో నిలిచింది.
ప్రయోజనాలు (Advantages)
- సమతుల్యమైన, ఖర్చుకు తగిన బ్రాయిలర్ పనితీరు
- వివిధ కోళ్ల పెంపక షెడ్ మరియు నిర్వహణ వ్యవస్థలకు మంచి అనుకూలత
- ప్రత్యామ్నాయ మేత మిశ్రమాలపై మంచి పనితీరు మరియు పేగు ఆరోగ్యం
- భారతీయ వాతావరణ మరియు వ్యాధి పరిస్థితులకు అనుగుణంగా ప్రత్యేకంగా అభివృద్ధి చేయబడింది
పరిమితులు (Limitations)
- ఇంటెన్సివ్ వ్యవస్థల్లో ప్రత్యేక వాణిజ్య బ్రాయిలర్లతో పోలిస్తే నెమ్మదైన వృద్ధి రేటు మరియు అధిక Feed Conversion Ratio (FCR)
- Vencobb వంటి ప్రైవేట్ వాణిజ్య బ్రాండ్లతో పోలిస్తే పంపిణీ నెట్‌వర్క్ తక్కువగా అభివృద్ధి చెందింది
అనుకూలమైన పెంపక విధానాలు (Best Suitable Farming Systems)
- సంప్రదాయ ఓపెన్-సైడెడ్ మరియు సెమీ-కంట్రోల్డ్ కోళ్ల పెంపక షెడ్ వ్యవస్థలు
- ఉత్తర మరియు మధ్య భారతదేశంలోని చిన్న మరియు మధ్యస్థ స్థాయి రైతుల ఫారాలు
- ప్రత్యామ్నాయ మేత మిశ్రమాలపై మంచి పనితీరు అవసరమైన ఫారాలు
సూచనలు (References)
- ICAR-CARI Core Research Areas: Avian Genetics and Breeding — ICAR-Central Avian Research Institute, 2025, CARI Official Portal
- Lactobacillus reuteri and MOS supplementation on CARIBRO-Vishal growth performance — Indian Journal of Animal Sciences, 2022, ICAR Journals
- L-Threonine supplementation in low protein diets of CARIBRO-Vishal broiler chickens — Scientific Papers: Animal Science and Biotechnologies, 2022, SPASB Journal
Review official commercial growth, feed intake, and FCR efficiency trajectories for Cobb 500, Ross 308, and VenCobb 430 with governed biophysical comparability.
సంబంధిత విషయాలు
Anak
The Israeli Anak broiler line was a commercial broiler genotype developed by Anak Breeders in Israel and introduced to India in the late 1970s and 1980s. It offered good heat tolerance due to its genetic development in Mediterranean climates. However, its lack of local technical and breeding infrastructure prevented it from competing effectively with dominant localized Cobb lines, leading to its discontinuation. It is no longer commercially available.
Arbor Acres Plus
The Arbor Acres Plus is a commercial broiler genotype developed by Aviagen Group in the United States, first introduced in the 1990s and available in India since the late 1990s to early 2000s. It was bred to deliver balanced, cost-effective performance across a range of housing systems and environmental conditions. The latest genetic version is the Arbor Acres Plus (2012/2019 Performance Objectives).
CARIBRO-Dhanraja
CARIBRO-Dhanraja (also known as CARI Dhanraja or Dhanraja Coloured Broiler) is a multi-colored commercial broiler genotype developed by ICAR-Central Avian Research Institute (CARI), Izatnagar, in the 1990s. It was developed to support backyard and semi-intensive poultry farming in India. It is primarily utilized by small-to-medium-scale farmers who require a colored broiler that fetches a premium in local live-bird markets.
CARIBRO-Mritunjaya
CARIBRO-Mritunjaya (also known as CARI Mritunjai or Mritunjaya Broiler) is a commercial broiler genotype developed by ICAR-Central Avian Research Institute (CARI), Izatnagar, in the late 1990s to early 2000s. It incorporates the Naked Neck gene, which reduces feather coverage on the neck and body by approximately 20%–30%, improving the bird's ability to dissipate heat and survive in high temperatures. It was developed specifically for hot and dry agro-climatic zones of India.
CARIBRO-Tropicana
CARIBRO-Tropicana (also known as CARI Tropicana or Tropicana Broiler) is a commercial broiler genotype developed by ICAR-Central Avian Research Institute (CARI), Izatnagar, in the late 1990s to early 2000s. It incorporates both the Naked Neck and Frizzle genes, which significantly reduce feather coverage and modify feather structure to improve heat dissipation and survival in high temperature and humidity. It was developed specifically for hot and humid coastal and tropical regions of India.